Historyczny pomiar pręta chełmińskiego

Pręt chełmiński – średniowieczny wzorzec miary, jest jedną z ciekawszych atrakcji turystycznych Chełmna. Według tradycji pierwotnie znajdował się on w kościele farnym, a od lat 80 – tych XIX wieku na zachodniej ścianie Ratusza. Służył on kupcom przybywającym do Chełmna do odmierzania swoich towarów. Ponadto nim też w średniowiecznym Chełmnie wyznaczano szerokość ulic. Literatura, troszkę rozbieżnie, podawała jego długość od 4,32 m do 4,35 m. Pręt chełmiński dzielił się na mniejsze jednostki jakimi były: stopy, łokcie i kroki. Wykonany jest on z nieznanego stopu metali. Jak wiadomo metale są podatne na działanie warunków atmosferycznych. Powodują one powiększanie lub  kurczenie ich objętości. Z tego też powodu należy przypuszczać, że po tylu dziesiątkach lat jego długość mogła ulec niewielkim odchyleniom. 
W ostatnim czasie władze samorządowe Lęborka zwróciły się do Chełmna z prośbą o pomoc w wykonaniu kopi naszego pręta chełmińskiego. Ma on być umieszczony na odnowionych murach obronnych tego miasta wraz z opisem jako jedna z średniowiecznych atrakcji. Przyczyniłoby się to również do promocji Chełmna. Z tego też powodu dokonano w naszym mieście oficjalnego – urzędowego pomiaru pręta chełmińskiego. W dniu 17 września 2010 roku pracownicy Obwodowego Urzędu Miar w Toruniu – Panowie Stanisław Kowalski i Piotr Kościołek dokonali pomiaru i  wykonali dokumentację techniczną. Pomiar został wykonany metodą tradycyjną za pomocą suwmiarki wzorcowanej i przymiaru wstęgowego 10 metrowego wzorcowanego. Ze względu na liczne wypusty i nierówności znajdujące się na pręcie, został on podzielony na mniejsze odcinki. Jego długość to suma wszystkich pomiarów. Wyniki okazały się dość interesujące. W dolnej części pręt chełmiński ma długość 4326 mm, a w części górnej 4330 mm.
Po przeanalizowani całej dokumentacji związanej z pomiarami   pręta chełmińskiego Obwodowy Urząd Miar w Bydgoszczy wyda specjalny dokument – świadectwo sprawdzenia.


Opr.
A.G.-K.